Moralność dziecka

moralnosc-dzieckaDo grupy kulturowej do której należy dziecko zasady tej grupy powinny być już przyswojone przez nie pomiędzy trzecim a szóstym rokiem życia. W owym czasie informowanie dziecka że pewne zachowania są zabronione, nie na wiele się zdaje. Zdolność rozumienia jego jeszcze jest zbyt słaba, by w pełni pojąć mogło powody tych zakazów. Powinno jedynie dziecko wiedzieć, jak ma się zachować, być powinno nagradzane za właściwe zachowania, i za zachowania naganne napominane.

Nie można przesadzać z nagradzaniem. Powinien to być drobny prezent lub pochwała, wystarczy czasem uśmiech. Podobnie i zbyt surowe nie powinny być kary. Jednak zachować trzeba konsekwencje i proporcjonalność nagan do rangi wykroczenia.

W przypadkach wszystkich musi mieć dziecko całkowitą jasność, że to nie ono jest złe, lecz jego zachowanie. To rozróżnienie dziecku pozwala na uświadomienie sobie własnych intencji, co umożliwia z kolei mu ich analizę, zanim zdecyduje się na zachowanie określone.

moralnoscdzieckaksiazka
Kup Książkę

Podporządkowuje się dziecko standardom zachowania, ponieważ być chce akceptowane i uniknąć odrzucenia. W porządny sposób zachowuje się, nie wiedząc dlaczego. Na razie nie kwestionuje zasadności i przyswajanych reguł – w znacznie późniejszym okresie to uczyni. Z poczucia krzywdy nie wynikają akty nieposłuszeństwa. Raczej chodzi o sprawdzenie władzy i konsekwencji dorosłych lub o to, że wymagane przez dorosłych zachowania są dla dziecka po prostu nie przyjemne. Te wymogi nie stanowią jeszcze dla dziecka symbolu presji. Pojawi się później, myśl że narzucane reguły mogą być nie uzasadnione.

Małe dziecko jakkolwiek akceptuje słuszność kar, nie czuje się winne ono z powodu nieposłuszeństwa. W sytuacji tylko, gdy przyłapane zostanie na gorącym uczynku, usiłować będzie zracjonalizować swoje zachowanie, podając jakieś uzasadnienie. Mówiąc krótko – dziecko małe jeszcze niema wykształconego sumienia.

Sumienie dziecka   

Sumieniem nazywamy zespół ideałów, którymi dany człowiek kieruje własnym zachowaniem. Symbolicznie reprezentuje one postać, którą dana osoba chciała by być. Ilekroć ona coś uczyni, co stoi w konflikcie z owym „ja” idealnym, odczuwa to, co nazywamy wyrzutami sumienia. Początkowo idealne „ja” jest portretem tej samej płci rodzica. Po pewnym czasie uczy się dziecko nowych ideałów od przyjaciół, nauczycieli oraz z literatury. Bardzo często ci nauczyciele, jak również bohaterowie z książek, zaczynają pełnić funkcje ideałów zastępczych. Oczekuje od nich dziecko swoistej aprobaty i miłości. Uczy się samokontroli, aby to uzyskać.

Jeśli czuje się dziecko akceptowane – a to znaczy kochane bezwarunkowo i aprobowane takim jakim jest – zdaje się wówczas na osąd rodziców w tym, co dotyczy od niego wymaganych wyrzeczeń. Jeśli zakazy ich są łagodne i konsekwentnie, rzeczowo egzekwowane, przyswaja je dziecko z jedynie minimalnym oporem. Dodatkowo jeśli uczenie się moralnych i estetycznych standardów jest nagradzane i chwalone, staną się one ideałami dziecka.

Ten wpis został opublikowany w kategorii Psychologia Dzieciństwa i oznaczony tagami , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.